Kalp Yetmezliği

Kalp yetmezliği önemli sağlık sorunlarından biridir. Dünya çapındaki yaşlanan nüfus ve akut koroner hastalıklarının artan sağ kalım oranı nedeniyle kalp yetmezliği ile önümüzdeki yıllarda daha sık karşılaşılması beklenmektedir1.

Kalp Yetmezliği

  • Kalp yetmezliği (HF), genellikle kardiyak bir hastalığın son evresi olarak meydana gelen, yaygın, potansiyel olarak ölümcül ve maliyetli (Birleşik Devletlerde  yılda 39 milyar dolar) bir hastalıktır.
  • Dünya çağında 23 milyon kişiyi etkilemektedir ve hali hazırda artış göstermektedir2.
  • Gelişmiş dünyada 65 yaşın üzerindeki hastaların hastaneye yatırılmasındaki öncü nedendir2.
  • 5 kişiden biri, bir yıl içerisinde ve bu kişilerin %50'si 5 yıl içerisinde kalp yetmezliği teşhisi nedeniyle hayatını kaybetmektedir2.

Tanım

Kalp yetmezliği (HF), kalbin pompalama fonksiyonunun hayati organlar ve vücut dokuları için gerekli oksijen ihtiyacını karşılayamadığı (ventriküler fonksiyon bozukluğu) karmaşık bir klinik sendromdur. Bunun sonucunda akciğerde ve/veya vücudun çeşitli bölgelerinde tıkanma ve ödeme yol açan bir sıvı meydana gelir. Bu, nefes darlığı, bitkinlik ve yetersiz egzersiz toleransı gibi ortak semptomlara açıklama getirmektedir.

Kalp yetmezliğinin belirtileri ve semptomları ile ilgili tablo

 

Adapted from: Dickstein K, Cohen-Solal A, Filippatos G, et al. ESC Guidelines for the diagnosis and treatment of acute and chronic heart failure. Eur Heart J. 2008; 29: 2388-442

Kalp yetmezliği, zaman içerisinde kötüleşen ve kalbin sürekli olarak yeniden yapılanmasına yol açan kronik bir hastalıktır. Kalbin boyutunu ve şeklini değiştirmekte ve ventriküler fonksiyona iki şekilde zarar vermektedir:

  • Sistolik kalp yetmezliği (azalmış ejeksiyon fraksiyonu içeren kalp yetmezliği): Ventrikül duvarlarının incelmesi ve zayıflaması dilasyon ve düşük kan pompalama kapasitesi ile sonuçlanmaktadır.
  • Diyastolik kalp yetmezliği (korumalı ejeksiyon fraksiyonu içeren kalp yetmezliği): Hipertrofi (organ büyümesi) nedeniyle ventriküllerin kalınlaşması ve sertleşmesi, relaksasyon bozukluğu ile sonuçlanmaktadır.

 

Kaynak

Teşhis

Kalp yetmezliği, tipik belirti ve semptomlar ile kalbin yapısal ve fonksiyonel anormalliğine ilişkin objektif delillere dayalı olarak teşhis edilmektedir (ESC Kalp Yetmezliği Kılavuzu 2012).

Hızlı ve doğru bir teşhis, uygun bir tedavinin belirlenmesi ve hastalık sonuçlarının iyileştirilmesi bakımından esas bir unsurdur. Ancak kalp yetmezliğinin teşhis edilmesi güçtür çünkü klinik semptomlar değişiklik göstermekte ve genellikle spesifik bir nitelik taşımamaktadır. Teşhis, hasta öyküsünün, fiziksel muayenenin, görüntüleme ve laboratuar testlerinin bir kombinasyonuna dayalı olmalıdır. NT-proBNP ve Galectin-3 gibi biyo-göstergelere yönelik test, kalp yetmezliğinin erken teşhisine ve prognozuna olanak tanımaktadır3,4. Prokalsitonin (PCT) testi, akut kalp yetmezliğinden şikayetçi hastalarda eşlik eden bakteriyel zatürreenin teşhis edilmesi bakımından faydalıdır.5

 

NT-proBNP - Kalp yetmezliğinin erken teşhisi

NT-proBNP, B türü natriüretik peptitin N-terminali parçacığıdır3 ve kalp yetmezliğinin kanıtlanmış bir biyo-göstergesi olmakla birlikte birçok kılavuzda diyagnostik iyileşmenin ayrılmaz bir parçasıdır.6


Büyütmek için tıklayınız
 

Kalp yetmezliği şüphesi taşıyan hastalara yönelik olup alternatif "ilk ekokardiyografi" (mavi) veya "ilk natriüretik peptit" (kırmızı) yaklaşımlarını gösteren diyagnostik şema 

BNP = B-tipi natriüretik peptit; ECG = elektrokardiyogram; HF = kalp yetmezliği; MR-proANP = orta bölge pro-atriyal natriüretik peptit; NT-proBNP = N-terminali pro B-tipi natriüretik peptit.

Kaynak: McMurray JJ, ve diğerleri. Akut ve kronik kalp yetmezliğinin teşhisine ve tedavisine yönelik ESC Kılavuzu 2012. Avrupa Kalp Jurnali, 2012;33:1787-847

 

Galectin-3 – Yüksek riske tabi hastaların belirlenmesi

NT-proBNP kalp yetmezliğinin teşhis edilmesine yardımcı olan bir biyo-gösterge iken yüksek yeniden hastaneye yatma/mortalite riski taşıyan kalp yetmezliği hastalarının fenotipi için ek bilgilere ihtiyaç duyulmaktadır.  Kalp yetmezliğinden şikayetçi hastaların %30'unun-50'sinin yüksek Galektin-3 düzeyleri sonucu kendiliğinden progresif bir hastalık türüne sahip oldukları4. Galectin-3, kalp yetmezliğinin temelinde yatan bir patoloji olarak bilinen progresif fibrozise yol açmaktadır7. Galectin-3 ölçümü, hastanın tedavisine yönelik kararlar alınmasını optimize edecek bilgiler sunabilir.4

 

 

 

Prokalsitonin (PCT) - Kalp yetmezliği hastalarında eşlik eden bakteriyel zatürrenin teşhis edilmesi

Eşlik eden kardiyak ve respiratuar bozukluklar, akut nefes darlığından şikayetçi hastaların yaklaşık %10'unda meydana gelmektedir8. Prokalsitonin, hali hazırda kalp yetmezliği hastalarında eşlik eden bakteriyel zatürrenin teşhisi bakımından faydalı bir biyo-gösterge olarak kabul edilmektedir5.

Akut kalp yetmezliğinden şikayetçi hastalarda eşlik eden zatürrenin saptanması güçtür. Çünkü klinik belirtiler birbirine benzemektedir. Natriüretik peptitlerin (BNP/NT-proBNP*) ve prokalsitoninin (PCT) birlikte kullanımı, zatürre ile akut kalp yetmezliği arasında ayrım yapmaya yardımcı olabilmektedir5.

Kalp yetmezliğinden şikayetçi hastalar, yüksek zatürre riskine tabidirler9. Uygun bir şekilde teşhis ve tedavi edilmez ise durumları daha da kötüleşecek olan ve aynı zamanda eşlik eden bakteriyel enfeksiyon (zatürree) şikayeti bulunan akut kalp yetmezliği hastalarının belirlenmesi önem teşkil etmektedir10.

* Bu çalışmada BNP göstergesi kullanılmış olup, PCT ve NT-proBNP göstergelerinin kombinasyonu için de benzer sonuçlar beklenmektedir

Önleme/Tedavi

Önleme

Kalp yetmezliğini önlemenin en iyi yolu, yüksek kan basıncı ve koroner arter hastalığı gibi iyi bilinen risk faktörlerini azaltan sağlıklı bir yaşam tarzı benimsemektir.

Kalp yetmezliğine yakalanmamak için başvurabileceğiniz yöntemlerden bazıları aşağıda sıralanmıştır:

  • Sigara içmemek
  • Fiziksel olarak aktif olmak
  • Şeker, tuz ve doymuş yağlar bakımından düşük ve dengeli bir beslenme düzenine sahip olmak
  • Sağlıklı bir kiloda kalmak
  • Stresi azaltmak ve kontrol altına almak 
  • Yüksek kan basıncı, yüksek kolesterol ve diyabet gibi belirli koşullara sahipseniz veya risk grubundaysanız bu koşulları kontrol altına almak ve gerekli görüldüğü takdirde ilaç tedavisine başlamak için doktorunuza danışınız

Tedavi

Kalp yetmezliği için önerilen tedavi, hastalığın evresine ve ciddiyetine bağlıdır. Terapötik yönetim, risk faktörlerini kontrol altına almakla birlikte temelde yatan nedenleri/kötüleştirici faktörleri ele almaktadır. Burada amaç, semptomlarda rahatlama sağlamak ve hastalığın ilerlemesini engellemektir.

Kalp yetmezliğinde rol oynayan çeşitli patofizyolojik mekanizmaları hedef alan ve kalp, böbrekler ve periferik dolaşımı içeren bazı bulguya dayalı ilaç tedavileri mevcuttur.

Söz konusu ilaçlar aşağıda belirtildiği gibidir:

  • Kan akışındaki sıvı hacmini azaltmaya yönelik diüretikler
  • Vazodilasyonun arttırılmasına yönelik anjiyotensin dönüştürücü enzim (ACE) inhibitörleri ve anjiyotensin reseptör blokerleri (ARB)
  • Kalp atış hızının yavaşlatılmasına ve aşırı kalp stimülasyonunun engellenmesine yönelik beta blokerler
  • Kan basıncının düşürülmesine ve  konjesyonun azaltılmasına yönelik  aldesteron reseptör antagonistleri
  • Digoksin, kalp kasılmasını uyarmak için belirli durumlarda inotroplara başvurulması da gerekli olabilmektedir

Galektin-3 gibi miyokardiyal fibrozis biyo-göstergelerinin ölçümü, "ayakta tedavi edilen ve hastaneye yatırılan kalp yetmezliği hastalarında ek bir risk sınıflandırması olarak düşünülebilmektedir”.

Amerikan Kardiyoloji Koleji Derneği (ACCF) ve Amerikan Kalp Derneği (AHA) 2013 yılı Kalp Yetmezliği Yönetim Kılavuzu.

Kalbin zarar görme derecesine bağlı olarak ameliyat gerekli olabilmektedir (kapakçık değişimi, kalp pili, ventriküler yardımcı cihaz). Ciddi hasar durumunda ise kalp transplantasyonu genellikle başvurulabilecek tek çözüm yoludur.

Kılavuzlar

Kaynakça

  1. Heidenreich PA, et al. Forecasting the impact of heart failure in the United States: a policy statement from the American Heart Association. Circ Heart Fail. 2013;6:606-19.
  2. Bui AL, Horwich TB, Fonarow GC. Epidemiology and risk profile of heart failure. Nat Rev Cardiol. 2011;8:30-41.
  3. Thygesen K, et al.; Study Group on Biomarkers in Cardiology of the ESC Working Group on Acute Cardiac Care. Recommendations for the use of natriuretic peptides in acute cardiac care: a position statement from the Study Group on Biomarkers in Cardiology of the ESC Working Group on Acute Cardiac Care. Eur Heart J. 2012;33:2001-6.
  4. McCullough PA, Olobatoke A, Vanhecke TE. Galectin-3: a novel blood test for the evaluation and management of patients with heart failure. Rev Cardiovasc Med. 2011;12:200-10.
  5. Maisel A, et al. Use of procalcitonin for the diagnosis of pneumonia in patients presenting with a chief complaint of dyspnoea: results from the BACH (Biomarkers in Acute Heart Failure) trial. Eur J Heart Fail. 2012; 14: 278–286.
  6. McMurray JJ, et al. ESC Guidelines for the diagnosis and treatment of acute and chronic heart failure 2012: the Task Force for the Diagnosis and Treatment of Acute and Chronic Heart Failure 2012 of the European Society of Cardiology. Developed in collaboration with the Heart Failure Association (HFA) of the ESC. Eur Heart J. 2012;33:1787-847
  7. de Boer RA, et al. Galectin-3: a novel mediator of heart failure development and progression. Eur J Heart Fail. 2009;11:811-7.
  8. Arenja N, et al. The ESC Textbook of Intensive and Acute Cardiac Care 2011: Acute Dyspnea
  9. Mor A, et al. Chronic heart failure and risk of hospitalization with pneumonia: a population-based study. Eur J Intern Med. 2013;24:349-53.
  10. Thomsen RW, et al. The impact of pre-existing heart failure on pneumonia prognosis: population-based cohort study. J Gen Intern Med. 2008;23:1407-13.

Bu site, bir tıbbi tavsiye kaynağı niteliği taşımamaktadır.
Bu sitenin sağlık içeriği özet halinde sunulmuş olup, nitelik bakımından geneldir ve yalnızca bilgilendirme amacıyla gösterilmektedir. Söz konusu içeriğin, profesyonel doktor tavsiyesinin yerine geçmek üzere kullanılması amaçlanmamakta veya önerilmemektedir. Bu Sitede yer alan sağlık içeriğini herhangi bir sağlık veya zindelik sorunu veya hastalığa teşhis koymak için kullanmamanız gerekmektedir.Tıbbi bir durum veya tedavi için daima doktorunuzun veya başka bir vasıflı sağlık hizmeti sağlayıcısının önerilerine kulak veriniz. Bu Sitede yer alan hiçbir bilgi tıbbi bir teşhis veya tedavi amacı gütmemekte olup, reçete kararları alınırken doktorlarca tek bilgi kaynağı olarak kullanılmamalıdır. Bu Sitede edindiğiniz bilgiler nedeniyle tıbbi önerileri göz ardı etmeyiniz ve doktor tavsiyesine başvurmayı ihmal etmeyiniz
.

Pioneering diagnostics